Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con và cho con giống khỏe mạnh

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con và các con giống có sức sống mạnh mẽ như thế nào? Lợn nái sinh được nhiều con và khỏe mạnh đồng đều là điều mà người chăn nuôi luôn mong muốn. Số lượng và chất lượng lợn con sinh ra phụ thuộc rất nhiều vào giai đoạn phối giống. Dưới đây là những chia sẻ thực tế của Siêu thị thiết bị chăn nuôi về hoạt động này.

Các giai đoạn trong thời kỳ động dục của lợn nái

Chu kỳ động dục của lợn nái trong khoảng 17 – 23 ngày và chiếm đa số là 21 ngày. Lợn nái sau khi tách con khoảng 4 – 6 ngày sẽ bắt đầu bước vào chu kỳ này.

Các giai đoạn trong thời kỳ động dục của lợn nái
Thụ tinh nhân tạo cho heo

Lợn nái có thời gian động dục kéo dài 72 – 96 giờ. Tuy nhiên, không phải thời điểm nào trong kỳ động dục cũng là thời gian lý tưởng để phối giống. Người chăn nuôi nên căn cứ vào thời điểm khoa học được chỉ ra bởi Trung tâm Khuyến nông Quốc gia.

Tổng số trứng rụng trong một chu kỳ trung bình khoảng 20 trứng. Trong ống dẫn trứng, các trứng có khả năng thụ thai từ 8 – 10 giờ sau khi rụng. Khi phối giống, địa điểm lý tưởng để tế bào này và tinh trùng gặp nhau là ⅓ phía trên ống dẫn trứng. 

Thời gian tồn tại của tinh trùng trong cơ thể lợn nái là 45 – 48 giờ. Tuy nhiên, thời gian thụ thai cho con khỏe mạnh chỉ trong 20 – 24 giờ đầu. 

Lợn nái lần đầu phối giống được gọi là lợn cái hậu bị. Lợn heo nái được lấy giống từ lần thứ hai trở đi sẽ được gọi là lợn nái rạ. 

Thời điểm thuận lợi để phối giống cho lợn nái

Thời điểm thuận lợi để phối giống cho lợn nái cần căn cứ theo biểu hiện trong từng ngày động dục. Đặc biệt là dịch tiết ra ở âm hộ. 

Xem thêm: Chia sẻ kỹ thuật phối giống heo đúng thời điểm cực chuẩn

Ở ngày thứ nhất, lợn bồn chồn, đi lại quẩn quanh và kêu nhiều và tránh sự tiếp xúc của con người. Chúng thường xuyên nhảy hai chân lên cửa chuồng hay thậm chí vượt ra khỏi chuồng. Những ngày này lợn thường kém ăn, phá máng hay các vật dụng có trong không gian đó. Âm hộ là dấu hiệu biến đổi rõ ràng nhất. Bộ phận này trở nên sưng mọng, căng bóng và đỏ hồng. Luôn có dịch nhờn tiết ra, màu trong và ít keo dính.

Xem thêm:  Thiết kế chuồng nuôi heo nái đẻ khoa học và tiết kiệm
Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con và cho con giống khỏe mạnh
Thời điểm thuận lợi để phối giống cho lợn nái

Ở ngày thứ hai, lợn nái yên tĩnh hơn. Đến chiều, âm hộ giảm sưng, có màu hồng nhạt và vết nhăn mờ. Dịch nhờn chuyển sang keo dính. Để nhận biết lợi đã chịu đực hay chưa thì cần kiểm tra độ mê ì của lợn cái. Dùng tay vuốt từ vú lên tới lưng và ấn trên lưng của chúng. Nếu lợn đứng im, tai vểnh, tư thế sẵn sàng cho nhảy đực thì đó là thời điểm phối giống lý tưởng.

Ở ngày thứ 3, 4, trạng thái mê ì của lợn giảm dần. Lợn trở nên nhanh nhẹn, sức ăn tăng dần. Âm hộ gần như trở về trạng thái màu sắc và kích thước bình thường. Dịch nhờn chảy ra ít chuyển màu nâu và khô dần. Lợn cúp đuôi che âm hộ.

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con và con giống khỏe mạnh

Lựa chọn lợn cái phối giống chất lượng

Để có được kỳ phối giống đạt hiệu quả cao, ngoài lựa chọn thời điểm phối thuận lợi thì còn phải có lợn bố, lợn mẹ chất lượng tốt. Đối với lợn cái hậu bị, lợn phải đạt đủ tuổi và khối lượng cần thiết. Dù lợn cái thường bước vào kỳ động dục khi đạt 5.5 – 6 tháng tuổi nhưng đó chưa phải thời điểm thuận lợi về cơ thể để mang thai. 

Xem thêm: Cách phối tinh heo đem lại hiệu quả kinh tế cao

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con và con giống khỏe mạnh
Lựa chọn lợn cái phối giống chất lượng

Tuổi bắt đầu cho lợn cái giống nội là phối giống là 7 – 7.5 tháng. Đối với giống lại với lợn ngoại sẽ là 7.5 – 8 tháng.

Giống cái cho chất lượng sinh sản tốt sẽ có những đặc điểm về ngoại hình như sau:

  • Cơ thể phát triển cân đối, khỏe mạnh, chắc chắn, tỷ lệ mỡ vừa phải.
  • Lông và da bóng mượt.
  • Vận động nhanh nhẹn, tính tình không hung dữ.
  • Vai nở nang và đầy đặn, có độ hõm giữa hai vai.
  • Ngực sâu, to và rộng, không lép.
  • Sườn sâu, tròn. Bụng không bị xệ.
  • Mông tròn, đùi đầy đặn, ít nếp nhăn. 
  • Móng không bị tòe, đi đứng tự nhiên bằng móng.
  • Số lượng vú từ 12 trở lên, khoảng cách giữa các vú đều nhau.
  • Âm hộ đầy đặn và có dáng đẹp.
  • Lần động dục đầu tiên mạnh mẽ
Xem thêm:  Lợn sốt bỏ ăn không rõ nguyên nhân là bệnh gì? Cách điều trị ra sao?

Chọn lợn đực phối giống chất lượng

Con đực phối giống nên chọn những cá thể có đặc điểm sau:

  • Ngoại hình vạm vỡ, ngực nở, cơ thể rắn chắc, da có độ đàn hồi cao. Thân hình cân đối, không có quá nhiều mỡ. 4 chân thẳng, không dị tật và đi bằng móng. Vú của lợn cách đều nhau, có từ 6 cặp vú trở lên. Tinh hoàn lộ rõ, nở căng, đều nhau và to.
  • Sử dụng lợn đực giống ngoại có hiệu quả chăn nuôi cao như Landrace, Yorkshire, Duroc, Pietrain, Meishan, Hampshire…

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con trực tiếp bằng lợn đực

Cách phối giống trực tiếp bằng lợn đực là cách cho lợn đực và lợn cái quan hệ tình dục trực tiếp với nhau. Lợn đực sẽ đưa trực tiếp tinh trùng vào cơ thể lợn nái.

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con trực tiếp bằng lợn đực
Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con trực tiếp bằng lợn đực

Ưu điểm của cách phối giống cho lợn nái được nhiều con trực tiếp bằng lợn đực là:

  • Dễ dàng thực hiện.
  • Lợn đực đã được huấn luyện về kỹ thuật nhảy đực và có sự hỗ trợ của chủ lợn đực nên chủ nuôi không cần có kỹ thuật phối giống.
  • Không cần đầu tư trang bị phục vụ hoạt động phối giống.
  • Chi phí cần bỏ ra thấp.
  • Phù hợp với những hộ chăn nuôi nhỏ lẻ từ 1 – 2 lợn nái.

Bên cạnh những ưu điểm trên, phương pháp này có một số hạn chế như:

  • Cần tốn công sức để vận chuyển lợn đực.
  • Số lượng lợn đực trong khu vực có giới hạn, thường chỉ từ 1 – 3 con/thôn, làng. Trong khi đó, số lượng lợn nái nhiều. Do vậy, tinh trùng của con đực có thể không tốt nếu tần số nhảy cái quá nhiều làm lượng tinh trùng dự trữ chưa ở mức hoàn hảo.
  • Lợn đực không phối được cho nhiều lợn cái trong cùng một lúc.
  • Sự chênh lệch về khối lượng giữa con cái và con đực quá lớn khiến hoạt động phối giống khó khăn.
  • Con cái và con đực có thể bị lây chéo bệnh.

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con qua thụ tinh nhân tạo

Thụ tinh cho lợn cái bằng phương pháp thụ tinh nhân tạo là việc sử dụng các dụng cụ chuyên dụng để đưa tinh dịch của lợn đực giống vào trong tử cung của heo nái ở thời điểm phối giống lý tưởng. Cách phối giống này không cần sự tiếp xúc giữa cá thể cái và đực.

Cách phối giống cho lợn nái được nhiều con qua thụ tinh nhân tạo
Áp dụng kỹ thuật phối giống thụ tinh nhân tạo giúp heo đẻ được nhiều con, khỏe mạnh và hạn chế bệnh hơn

Ưu điểm của cách phối giống cho lợn nái được nhiều con qua thụ tinh nhân tạo là:

  • Người chăn nuôi được chủ động trong việc lựa chọn giống đực để cho ra những con giống có đặc điểm nạc, mỡ, kích thước… khác nhau.
  • Sử dụng được nguồn tinh trùng chất lượng. Đây đều là những hạt hạt giống đã qua quá trình kiểm duyệt về chất lượng sinh sản và phát triển.
  • Khắc phục được sự khác biệt về kích thước. Đồng thời, con đực không cần vận chuyển đến địa điểm có con cái.
  • Người chăn nuôi có thể thụ tinh hàng loạt cho nhiều con nái trong cùng một thời điểm.
  • Giảm thiểu tối đa được tình trạng lây nhiễm chéo bệnh dịch.
  • 1 con đực có thể dùng để thụ tinh cho nhiều con cái hơn trong cùng một khoảng thời gian so với phương pháp phối giống trực tiếp.
  • Phương pháp phù hợp với cả nuôi nhỏ lẻ và nuôi với quy mô trang trại lớn.
Xem thêm:  Cách cất giữ tinh heo bằng tủ lạnh bảo quản tinh heo đúng cách

Bên cạnh những ưu điểm trên, phương pháp phối giống nhân tạo cũng tồn tại một vài hạn chế như:

  • Chất lượng tinh trùng phụ thuộc lớn vào kỹ thuật lấy giống, phân loại và tuyên chọn con giống đực.
  • Hoạt động vận chuyển, bảo quản yêu cầu điều kiện cao.
  • Người thực hiện phối giống cần được đào tạo về kỹ thuật.

Kết luận

Hiện nay, hoạt động phối giống bằng phương pháp thụ tinh nhân tạo được sử dụng rộng rãi, nhất là tại các trang trại nuôi lợn thịt quy mô lớn hoặc trang trại lợn con giống. 

Để phương pháp này đạt được hiệu quả tốt nhất cần có bước chuẩn bị các dụng cụ phối chuyên dụng. Siêu thị thiết bị chăn nuôi là đơn vị chuyên cung cấp, phân phối dụng cụ phục vụ hoạt động phối giống, chăm sóc sức khỏe, chăm sóc dinh dưỡng cho lợn, gia súc và gia cầm. Liên hệ ngay với Siêu thị thiết bị chăn nuôi thú y khi quý khách cần tư vấn về các sản phẩm chăn nuôi hay kinh nghiệm chăm sóc lợn nái, lợn thịt. Thông tin liên hệ là truy cập website https://channuoithuy.com.vn/ hoặc gọi tới hotline 0966 566 475

Nội dung chính của bài viết đã giới thiệu đến bạn đọc cách phối giống cho lợn nái được nhiều con, lợn con sinh ra khỏe mạnh, phát triển tốt. Đồng thời giới thiệu đơn vị cung cấp dụng cụ chuyên dụng phối giống nhân tạo tại miền Nam và tất cả các khu vực khác trên cả nước. Hy vọng qua bài viết, quý khách sẽ lựa chọn được cách phối hiệu quả cao, tiết kiệm chi phí và công sức.

tran-hong-tham

Phó phòng Marketing

Thạc Sĩ, Bác Sĩ Thú Y (Trường Nông Lâm TP.HCM), Có hơn 6 năm kinh nghiệm trong ngành chăn nuôi