Hướng dẫn chăm sóc gà con trong mùa nóng đúng kỹ thuật
Thời tiết nắng nóng kéo dài như hiện nay khiến việc chăm sóc gà con trở nên khó khăn hơn bao giờ hết, bởi chỉ một chút sai sót trong kỹ thuật cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tỷ lệ sống của đàn.
Nhằm giúp bà con chủ động hơn trong chăn nuôi và hạn chế rủi ro do thời tiết gây ra, Thái Bình Dương hôm nay sẽ chia sẻ những hướng dẫn chăm sóc gà con trong mùa nóng đúng kỹ thuật. Bên cạnh gia cầm, bà con cũng nên lưu ý kỹ thuật nuôi heo con trong mùa nóng để bảo vệ toàn diện đàn vật nuôi của mình.
Chuẩn bị chuồng trại và mật độ nuôi phù hợp
Với giai đoạn nắng nóng, chuồng trại là yếu tố quyết định khả năng thích nghi và sức khỏe của đàn gà. Việc chuẩn bị đúng kỹ thuật ngay từ đầu sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ stress nhiệt và hạn chế dịch bệnh phát sinh.
Vị trí và hướng chuồng
Chuồng nuôi nên được xây dựng ở khu vực cao ráo, thoáng gió, tránh những nơi bí khí hoặc dễ tích nhiệt. Hướng chuồng lý tưởng là Đông Nam, giúp đón gió mát tự nhiên và hạn chế ánh nắng chiếu trực tiếp vào buổi trưa và chiều. Điều này góp phần giảm nhiệt độ bên trong chuồng một cách tự nhiên mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào thiết bị làm mát.
Hệ thống chống nóng
Để giảm tác động của nhiệt độ môi trường, chuồng trại cần được trang bị thêm các giải pháp hỗ trợ như:
- Sử dụng mái lợp có khả năng cách nhiệt như mái lá, mái ngói hoặc kết hợp lưới che nắng (lưới lan) để giảm bức xạ mặt trời
- Lắp đặt hệ thống phun sương hoặc phun nước trên mái vào thời điểm nắng cao điểm, giúp hạ nhiệt nhanh cho khu vực chuồng nuôi
- Với chuồng kín, cần đảm bảo hệ thống quạt thông gió và giàn làm mát hoạt động ổn định để duy trì luồng không khí lưu thông liên tục
Ngoài ra trong mùa nóng, cần điều chỉnh mật độ nuôi thấp hơn so với điều kiện bình thường (giảm khoảng 10–20%) để tạo không gian thoáng cho gà tản nhiệt. Mật độ hợp lý giúp giảm tình trạng chen chúc, hạn chế tích nhiệt trong đàn và giảm nguy cơ lây lan bệnh hô hấp.
Chất độn chuồng
Chất độn chuồng cần được quản lý chặt chẽ trong mùa nóng. Bà con nên thay mới định kỳ, giữ lớp độn ở mức mỏng vừa phải để hạn chế tích tụ nhiệt từ phân và độ ẩm. Đồng thời, việc giữ chuồng luôn khô sạch cũng giúp giảm mùi khí độc như NH3, tạo môi trường sống tốt hơn cho đàn gà.
Kỹ thuật điều chỉnh nhiệt độ úm gà con
Giai đoạn úm, việc kiểm soát nhiệt độ đóng vai trò quyết định đến khả năng sống và phát triển của gà con. Nếu nhiệt độ không phù hợp, gà sẽ dễ bị stress, giảm ăn, suy yếu sức đề kháng và tăng nguy cơ mắc bệnh.
Nguyên tắc theo dõi nhiệt độ qua biểu hiện của gà
Bà con chăn nuôi cần quan sát hành vi của đàn gà để đánh giá chính xác mức nhiệt trong chuồng:
- Khi gà tụm lại gần nguồn nhiệt, chồng đống lên nhau: dấu hiệu bị lạnh, cần tăng nhiệt độ
- Khi gà tản đều ra xa nguồn sưởi, há miệng thở, uống nhiều nước: dấu hiệu bị nóng, cần giảm nhiệt
- Khi gà tập trung vào góc khuất hoặc tránh luồng gió: có thể chuồng bị gió lùa hoặc nhiệt độ không ổn định
Việc quan sát thường xuyên giúp điều chỉnh kịp thời, tránh để gà rơi vào tình trạng sốc nhiệt hoặc hạ thân nhiệt kéo dài.
Cách điều chỉnh hệ thống sưởi hợp lý
Dựa vào điều kiện thời tiết thực tế, cần linh hoạt điều chỉnh nguồn nhiệt trong chuồng úm:
- Ban ngày, khi nhiệt độ môi trường tăng cao, nên tắt bớt hoặc giảm số lượng bóng đèn sưởi để tránh làm gà bị nóng
- Ban đêm hoặc khi thời tiết lạnh, mưa, gió mạnh cần bật lại hệ thống sưởi để duy trì nhiệt độ ổn định
- Không nên duy trì mức nhiệt cố định suốt ngày mà cần điều chỉnh theo thời điểm để phù hợp với nhu cầu sinh lý của gà
Quản lý thông gió trong chuồng úm
Thông gió là yếu tố hỗ trợ quan trọng giúp ổn định môi trường sống cho gà con:
- Có thể sử dụng quạt thông gió để tăng lưu thông không khí trong chuồng
- Tuy nhiên cần tránh để luồng gió thổi trực tiếp vào đàn gà vì có thể gây khô niêm mạc, lạnh cục bộ và dễ phát sinh bệnh đường hô hấp
- Hướng gió nên được điều chỉnh gián tiếp, giúp không khí lưu thông nhẹ nhàng và ổn định nhiệt độ tổng thể trong chuồng
Chế độ dinh dưỡng và nước uống tối ưu
Nước uống
Nguồn nước uống cần được kiểm soát chặt chẽ về cả chất lượng và nhiệt độ. Bà con cần đảm bảo:
- Cung cấp nước sạch, không nhiễm bẩn và luôn giữ ở trạng thái mát nhất có thể
- Thay nước thường xuyên, trung bình từ 4–6 lần/ngày để tránh nước bị nóng hoặc ô nhiễm
- Bố trí đủ số lượng máng uống để gia cầm dễ dàng tiếp cận, hạn chế chen lấn
- Hạn chế để nước tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng nhằm giữ nhiệt độ ổn định
Bổ sung điện giải và vitamin
Để tăng sức đề kháng và hỗ trợ cơ thể giải nhiệt, cần bổ sung thêm các chất dinh dưỡng vào nước uống:
- Pha Vitamin C giúp giảm stress nhiệt và tăng khả năng chống oxy hóa
- Bổ sung chất điện giải (Electrolytes) để cân bằng khoáng chất, hạn chế mất nước
- Có thể kết hợp thêm đường glucose để cung cấp năng lượng nhanh, giúp gia cầm hồi phục thể trạng tốt hơn trong những ngày nắng nóng
Cách cho ăn hợp lý
Chế độ cho ăn cần được điều chỉnh phù hợp nhằm giảm sinh nhiệt trong cơ thể gia cầm:
- Chia nhỏ khẩu phần ăn trong ngày để giảm áp lực tiêu hóa
- Ưu tiên cho ăn vào sáng sớm và chiều mát khi nhiệt độ môi trường thấp hơn
- Hạn chế cho ăn trong khung giờ nắng cao điểm từ 11h đến 15h để tránh làm tăng thân nhiệt
- Có thể điều chỉnh khẩu phần dễ tiêu, giảm thức ăn sinh nhiệt cao để hỗ trợ quá trình trao đổi chất hiệu quả hơn
Công tác vệ sinh và phòng bệnh
Vệ sinh máng ăn, máng uống
Trong điều kiện thời tiết nắng nóng, môi trường chuồng nuôi rất dễ phát sinh vi khuẩn, nấm mốc và các tác nhân gây bệnh do nhiệt độ và độ ẩm tăng cao. Vì vậy, việc vệ sinh máng ăn và máng uống cần được thực hiện nghiêm ngặt mỗi ngày. Dụng cụ cho ăn uống phải được rửa sạch, loại bỏ hoàn toàn thức ăn thừa, cặn bẩn và màng sinh học bám bên trong.
Nếu không được làm sạch thường xuyên, đây sẽ trở thành nguồn lây nhiễm trực tiếp vào đường tiêu hóa của gà, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường ruột, giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng và ảnh hưởng đến tăng trưởng của đàn.
Tiêm phòng đúng lịch
Công tác tiêm phòng đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ đàn gà trước nguy cơ dịch bệnh, đặc biệt trong mùa nắng nóng khi sức đề kháng tự nhiên của vật nuôi suy giảm. Bà con chăn nuôi cần tuân thủ đầy đủ lịch tiêm vaccine theo khuyến cáo kỹ thuật đối với các bệnh nguy hiểm như Newcastle, Gumboro, đậu gà và các bệnh truyền nhiễm khác.
Việc tiêm phòng nên được thực hiện khi đàn gà đang trong trạng thái khỏe mạnh, kết hợp lựa chọn thời điểm phù hợp như sáng sớm hoặc chiều mát để hạn chế stress, đảm bảo hiệu quả miễn dịch tối ưu và giảm phản ứng sau tiêm.
Theo dõi và giám sát sức khỏe đàn gà
Song song với các biện pháp phòng bệnh chủ động, việc quan sát và theo dõi đàn gà hằng ngày là yếu tố không thể thiếu. Người nuôi cần chú ý đến các biểu hiện sinh hoạt như mức độ vận động, khả năng ăn uống, trạng thái lông và đặc biệt là đặc điểm phân thải.
Bất kỳ sự thay đổi bất thường nào như phân lỏng, giảm ăn, đứng tách đàn hoặc thở khó đều có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của bệnh lý. Việc phát hiện kịp thời giúp người chăn nuôi nhanh chóng cách ly, xử lý hoặc điều trị phù hợp, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ lây lan trong toàn đàn và giảm thiểu thiệt hại kinh tế.
Đặt mua sản phẩm ăn uống cho gia cầm
Việc chủ động kiểm soát nhiệt độ, điều chỉnh chế độ dinh dưỡng và giữ vệ sinh chuồng trại không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro dịch bệnh mà còn là nền tảng vững chắc cho năng suất chăn nuôi sau này. Hy vọng những kiến thức này sẽ trở thành trợ thủ đắc lực giúp bà con chăn nuôi thành công và hiệu quả.
Ngoài ra, để chuẩn bị tốt cho các đối tượng vật nuôi khác, bà con có thể tham khảo thêm hướng dẫn chăm sóc heo thịt trong mùa nóng nhằm đảm bảo năng suất kinh tế cao nhất cho trang trại.
Trưởng phòng Marketing
Thạc Sĩ, Bác Sĩ Thú Y (Trường Nông Lâm TP.HCM), Có hơn 6 năm kinh nghiệm trong ngành chăn nuôi
